Pomoc społeczna

Pomoc społeczna wspiera osoby i rodziny w wysiłkach zmierzających do zaspokojenia niezbędnych potrzeb i umożliwia im życie w warunkach odpowiadających godności człowieka.

Sposoby przyjmowania i załatwiania spraw z zakresu pomocy społecznej

Postępowanie z zakresu pomocy społecznej Ośrodek podejmuje na wniosek osoby zainteresowanej (pisemny lub ustny złożony do protokołu), jej przedstawiciela ustawowego lub innej osoby za zgodą osoby zainteresowanej.

Ponadto postępowanie wszczynane jest z urzędu - po uzyskaniu informacji o konieczności udzielenia pomocy przez pracownika socjalnego oraz informacji pochodzących od instytucji takich jak organizacje pozarządowe, zakłady opieki zdrowotnej itp.

Komu przysługuje prawo do pomocy społecznej ?

Prawo do pomocy społecznej przysługuje osobom i rodzinom, które znajdują się w trudnej dla nich sytuacji w szczególności z powodu:

  • ubóstwa,
  • sieroctwa,
  • bezdomności,
  • niepełnosprawności,
  • długotrwałej lub ciężkiej choroby,
  • przemocy w rodzinie,
  • potrzeby ochrony macierzyństwa lub wielodzietności,
  • potrzeby ochrony ofiar handlu ludźmi,
  • bezradności w sprawach opiekuńczo - wychowawczych i prowadzenia gospodarstwa domowego, zwłaszcza w rodzinach niepełnych lub wielodzietnych,
  • trudności w integracji osób, które otrzymały status uchodźcy,
  • trudności w przystosowaniu do życia po zwolnieniu z zakładu karnego,
  • alkoholizmu lub narkomanii,
  • zdarzenia losowego i sytuacji kryzysowej,
  • klęski żywiołowej lub ekologicznej,
  • lub innych okoliczności uzasadniających udzielenie pomocy społecznej.

Komu przysługuje prawo do świadczeń pieniężnych ?

  1. Osobie samotnie gospodarującej, której dochód nie przekracza kwoty 477 zł., od 01 października 2012 roku 542.00 zł
  2. Osobie w rodzinie, w której dochód na osobę nie przekracza kwoty 351 zł.od 01 października 2012 roku 456.00zł
  3. Rodzinie, której dochód nie przekracza sumy kwot kryterium dochodowego na osobę w rodzinie.

przy wystąpieniu jednocześnie okoliczności wskazanej wyżej

Co to jest dochód ?

Za dochód uważa się sumę miesięcznych dochodów brutto pomniejszonych o:
-miesięczne obciążenie podatkiem dochodowym od osób fizycznych
-składki na ubezpieczenie zdrowotne
-kwotę alimentów świadczonych na rzecz innych osób
z miesiąca poprzedzającego złożenie wniosku lub w przypadku utraty dochodu z miesiąca, w którym wniosek został złożony, bez względu na tytuł i źródło ich uzyskania. Do dochodu nie wlicza się, jednorazowych świadczeń socjalnych, oraz świadczeń w naturze, pomocy materialnej mający charakter socjalny -stypendia szkolnez wyjatkiem stypendiów studenckich, świadczeń za prace społecznie użyteczne.

Rodzaj świadczeń z pomocy społecznej

  1. Świadczenia pieniężne:
    • Zasiłek stały,
    • Zasiłek okresowy
    • Zasiłek celowy i specjalny zasiłek celowy
  2. Świadczenia niepieniężne:
    • praca socjalna,
    • składki na ubezpieczenie zdrowotne,
    • pomoc rzeczowa, w tym na ekonomiczne usamodzielnienie się,
    • sprawienie pogrzebu,
    • poradnictwo secjalistyczne,
    • interwencja kryzysowa,
    • schronienie,
    • posiłek,
    • niezbędne ubranie,
    • usługi opiekuńcze,
    • specjalistyczne usługi opiekuńcze
    • pobyt w domu pomocy społecznej.

INFORMATOR POMOCY SPOŁECZNEJ

GDZIE UDAĆ SIĘ PO POMOC ?

Jeżeli znalazłeś się w trudnej sytuacji życiowej, z którą nie możesz sobie poradzić przy wykorzystaniu własnych sił i środków, zgłoś się do ośrodka pomocy społecznej, który znajduje się w Twojej gminie. Do ośrodka możesz zgłosić się osobiście, telefonicznie  lub pisemnie Zgłoszenia może również dokonać Twój przedstawiciel ustawowy lub inna osoba za Twoją zgodą. Postępowanie pracownik socjalny może wszcząć z urzędu. W sytuacji, kiedy brak jest wniosku strony, a zachodzi konieczność udzielenia pomocy pracownik socjalny musi jednak uzyskać zgodę  osoby zainteresowanej lub jej przedstawiciela ustawowego na udzielenie pomocy w toku prowadzonego postępowania.
Dniem wszczęcia postępowania jest dzień przyjęcia wniosku przez pracownika lub data jego wpływu do ośrodka pomocy społecznej.
Przewidywany termin załatwienia sprawy: bez  zbędnej zwłoki nie później niż 1 miesiąc od daty złożenia wniosku w sprawach szczególnie skomplikowanych w ciągu dwóch miesięcy.


WYWIAD ŚRODOWISKOWY U OSOBY ( RODZINNY) UBIEGAJĄCEJ SIĘ
O PRZYZNANIE ŚWIADCZEŃ Z POMOCY SPOŁECZNEJ

     Przyznanie świadczenia pomocy społecznej musi być poprzedzone przeprowadzeniem wywiadu  środowiskowego w Twoim miejscu zamieszkania lub w miejscu stałego czy czasowego pobytu. Dlatego też zgłosi się do Ciebie pracownik socjalny, który przeprowadzi z Tobą rozmowę, pozwalającą na dokonanie oceny Twojej sytuacji życiowej, występujących problemów i zakresu potrzeb, ze szczególnym uwzględnieniem przyczyn trudnej sytuacji życiowej.
Jeśli wywiad środowiskowy nie został przeprowadzony z przyczyn leżących po stronie klienta, to pracownik socjalny sporządza protokół o okolicznościach uniemożliwiających przeprowadzenie wywiadu np.:

 Klient odmawia wpuszczenia pracownika socjalnego do zajmowanego lokalu,
 Klient jest w stanie nietrzeźwym,
 Klient jest nieobecny w  wyznaczonym terminie.

Jeśli strona nie przedstawiła  dokumentów stanowiących podstawę ustalenia jej danych personalnych, stanu zdrowia oraz sytuacji rodzinnej i materialnej to:

1. W przypadku. kiedy strona nie jest zdolna do samoobsługi lub jest niezaradna życiowo, pracownik socjalny powinien pomóc zgromadzić brakujące dokumenty. W wypadku nadmiernego utrudnienia w uzyskaniu potrzebnych dokumentów pracownik socjalny sporządza notatkę służbową, w której podaje brakujące dane oraz źródło, z którego pochodzą.
2. W przypadku, gdy o przyznanie świadczenia ubiega się osoba , do której mają zastosowanie przepisy o ochronie zdrowia psychicznego i nie można, ze względu na jej stan zdrowia, uzyskać podczas wywiadu wymaganych informacji lub dokumentów , pracownik socjalny  odnotowuje ten fakt w kwestionariuszu wywiadu.
3. Jeśli klient nie był w stanie dostarczyć wymaganych dokumentów, pracownik socjalny wzywa na piśmie do ich uzupełnienia w terminie 7 dni pod rygorem pozostawienia wniosku bez rozpoznania.
Jeśli klient pomimo wezwania nie dostarczył niezbędnych do przyznania wnioskowanego świadczenia, pracownik socjalny wnioskuje o wydanie decyzji o pozostawieniu wniosku bez rozpoznania.
W przypadku niemożności dostarczenia danego dokumentu przez klienta, pracownik socjalny ma prawo i obowiązek dołożyć starań do jego zdobycia.
Jeżeli ubiegasz się ponownie o przyznanie świadczenia z pomocy społecznej, a także gdy nastąpiła zmiana danych zawartych w wywiadzie, sporządza się aktualizację wywiadu.
Na podstawie przeprowadzonego wywiadu środowiskowego pracownik socjalny dokonuje analizy i oceny sytuacji danej osoby lub rodziny i formułuje wnioski z niej wynikajace, stanowiące podstawę planowania pomocy. Plan pomocy ustalany jest w trakcie przeprowadzania wywiadu w porozumieniu z klientem.
Potrzeby osób i rodzin korzystajacych z pomocy, mogą zostać uwzględnione, jeżeli odpowiadają celom i możliwościom pomocy społecznej.


    Wywiad przeprowadza się w terminie 14 dni roboczych od dnia powzięcia wiadomości
o potrzebie przyznania świadczenia z pomocy społecznej, a w przypadku spraw nie cierpiących zwłoki w terminie 2 dni roboczych.

    W przypadku stwierdzenia przemocy w rodzinie pracownik socjalny jest zobowiązany wypełnić formularz „ Pomoc Społeczna – Niebieska Karta”, który stanowi załącznik do wywiadu.

O CO BĘDZIE PYTAŁ PRACOWNIK SOCJALNY ?

    W świetle ustawodawstwa dotyczącego pomocy społecznej rodzina - to osoby spokrewnione lub niespokrewnione pozostające w faktycznym związku wspólnie zamieszkujące i gospodarujące. Dlatego też pracownik socjalny będzie pytał  nie tylko
o informacje dotyczące Ciebie, ale też osób wspólnie z Tobą zamieszkujących
i gospodarujących. Oprócz danych dotyczących posiadanych źródeł dochodów, sytuacji zawodowej, zdrowotnej, rodzinnej, pracownik socjalny może również domagać się od Ciebie złożenia oświadczenia o posiadanym stanie majątkowym. Odmowa złożenia takiego oświadczenia może być podstawą do odmowy przyznania świadczenia pomocy społecznej.


CO POWINIEN PRACOWNIK ?

Pracownik powinien:

 Ustalić, jakie są oczekiwania klienta dotyczące pomocy materialnej i niematerialnej- praca socjalna; stroną aktywną w określeniu oczekiwań , co do formy pomocy ma być klient, pracownik socjalny winien ułatwić mu sprecyzowanie jego oczekiwań;
 Poinformować klienta o przysługujących mu świadczeniach, dostępnych formach pomocy oraz procedurze ich przyznawania;
 Poinformować, że zadaniem klienta jest wykorzystanie własnych środków, możliwości i uprawnień ( zadaniem pracownika socjalnego jest pomoc w ich wykorzystywaniu);
 Poinformować klienta o przysługujących mu uprawnieniach do uzyskania pomocy poza Ośrodkiem;
 Poinformować po konieczności przeprowadzenia wywiadów alimentacyjnych u członków rodziny zobowiązanych do alimentacji;
 Przyjąć wniosek pisemny, jeśli podopieczny zgłosił się z takim wnioskiem, lub przyjąć wniosek ustny do protokołu przyjęcia;
 Poinformować klienta, jakie dokumenty są konieczne dla uzyskania pomocy;

JAKIE DOKUMENTY SĄ KONIECZNE ?

    Dowodem w postępowaniu jest wszystko, co może przyczynić się do wyjaśnienia sprawy a nie jest sprzeczne z prawem. W szczególności dowodem są dokumenty:
 wniosek o pomoc;
 dowód osobisty;
 skrócony odpis aktu urodzenia dziecka lub książeczka zdrowia dziecka (do wglądu) – w przypadku gdy dziecko nie figuruje w dowodzie osobistym opiekuna prawnego;
 dokumenty określające status cudzoziemca w Rzeczpospolitej Polskiej;
 decyzja właściwego organu w sprawie renty, emerytury, świadczenia przedemerytalnego lub zasiłku przedemerytalnego;
 orzeczenie komisji do spraw inwalidztwa i zatrudnienia wydanego przed dniem 1 września 1997r., orzeczenie lekarza, orzecznika o niezdolności do pracy, niezdolności do samodzielnej egzystencji, orzeczenie komisji lekarskiej lub orzeczenie o niepełnosprawności, albo orzeczenie o stopniu niepełnosprawności;
 zaświadczenie lekarskie potwierdzające fakt leczenia oraz rachunki dokumentujące koszty leczenia;
 zaświadczenie pracodawcy o wysokości wynagrodzenia z tytułu zatrudnienia, zawierające informacje o wysokości potrąconej zaliczki na podatek dochodowy od osób fizycznych, składki na ubezpieczenie zdrowotne, składki na ubezpieczenia emerytalne i rentowe w części finansowanej przez ubezpieczonego oraz składki na ubezpieczenie chorobowe za miesiąc poprzedzający złożenie wniosku;  
 zaświadczenie o wysokości wynagrodzenia uzyskiwanego na podstawie umowy agencyjnej, umowy zlecenia, umowy o dzieło albo w okresie członkostwa w rolniczej spółdzielni produkcyjnej lub spółdzielni kółek rolniczych (usług rolniczych), zawierające informacje o wysokości potrąconej zaliczki na podatek dochodowy od osób fizycznych, składki na ubezpieczenie zdrowotne, składki na ubezpieczenia emerytalne i rentowe w części finansowanej przez ubezpieczonego oraz składki na ubezpieczenie chorobowe za miesiąc poprzedzający złożenie wniosku;
 dowód otrzymania renty lub emerytury, zasiłku przedemerytalnego lub świadczenia przedemerytalnego;
 zaświadczenie z urzędu gminy o powierzchni posiadanych gruntów w hektarach przeliczeniowych;
 zaświadczenie wystawione przez szkołę potwierdzające kontynuowanie nauki w gimnazjum, szkole ponadgimnazjalnej i szkole wyższej;
 decyzję starosty o uznaniu lub odmowie uznania za osobę bezrobotną, utracie statutu osoby bezrobotnej, o przyznaniu, odmowie przyznania, wstrzymaniu, wznowienia wypłaty oraz utracie lub odmówieniu prawa do zasiłku dla bezrobotnych, dodatku szkoleniowego, stypendium,dodatku aktywizacyjnego albo zaświadczenie o pozostawaniu w ewidencji bezrobotnych lub poszukujących pracy;
 karta aktywności bezrobotnego, przedstawiająca aktywne formy poszukiwania pracy;
 zaświadczenie z Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego potwierdzające zobowiązanie do opłacania składki na ubezpieczenie społeczne rolników;
 zaświadczenie z Zakładu Ubezpieczeń Społecznych o zadeklarowanej podstawie wymiaru składek na ubezpieczenie społeczne osób prowadzących pozarolniczą działalność gospodarczą;
 zaświadczenie wydane przez naczelnika właściwego urzędu skarbowego dla działalności rozliczających się na zasadach ogólnych za miesiąc poprzedzający złożenie wniosku;
 zaświadczenie wydane przez naczelnika właściwego urzędu skarbowego o formie opodatkowania; za miesiąc poprzedzający złożenie wniosku;
 oświadczenie osoby prowadzącej działalność gospodarczą (dotyczy osób prowadzących pozarolniczą działalność gospodarczą opodatkowaną na zasadach określonych w przepisach o zryczałtowanym podatku dochodowym od niektórych przychodów osiąganych przez osoby fizyczne) za miesiąc poprzedzający złożenie wniosku;
 zaświadczenie wydane przez naczelnika właściwego urzędu skarbowego zawierającego informację o wysokości:
1. przychodu;
2. kosztów uzyskania przychodu;
3. różnicy między przychodem a kosztami jego uzyskania;
4. dochodów z innych źródeł niż pozarolnicza działalność gospodarcza;
5. odliczonych od dochodu składek na ubezpieczenie społeczne;
6. należnego podatku;
7. odliczonych od podatku składek na ubezpieczenie zdrowotne związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej;
W przypadku braku możliwości uzyskania powyższego zaświadczenia należy przedłożyć zaświadczenie z właściwego urzędu skarbowego odmawiającego wydania zaświadczenia. Za dochód przyjęty będzie roczny bilans księgowy lub inny dokument potwierdzający dochody uzyskane w poprzednim roku kalendarzowym (dotyczy osób prowadzących pozarolniczą działalność gospodarczą opodatkowaną podatkiem od osób fizycznych na zasadach określonych w przepisach o podatku dochodowym od osób fizycznych);
 zaświadczenie lub decyzja organów przyznających świadczenia pieniężne z wyjątkiem dopłat dla rolników i jednorazowych pieniężnych świadczeń socjalnych oraz świadczeń w naturze;
 oświadczenia o stanie majątkowym;
 oświadczenie wnioskodawcy i osób wspólnie z nim gospodarujących o dochodach, które nie mogą być udokumentowane zaświadczeniem;


DO CZEGO JESTEŚ ZOBOWIĄZANY ?

    Osoby i rodziny korzystające  z pomocy społecznej zobowiązane są do współdziałania z pracownikiem socjalnym w rozwiązywaniu ich trudnej sytuacji życiowej. Brak współdziałania z pracownikiem socjalnym, nieuzasadniona odmowa podjęcia pracy przez osobę bezrobotną, marnotrawstwo zasobów własnych lub przyznanych świadczeń mogą być podstawą do odmowy przyznania, ograniczenia lub wstrzymania świadczenia pomocy społecznej.
    Współdziałanie to powinno m.in. polegać na umożliwieniu przeprowadzeniu wywiadu środowiskowego oraz przedłożeniu dokumentów koniecznych do prawidłowego rozstrzygnięcia sprawy. Samo spełnianie przesłanek określonych w ustawie o pomocy społecznej nie jest wystarczającym uzasadnieniem i jednocześnie gwarancją uzyskania świadczenia. Bierna bądź roszczeniowa postawa może spowodować odmowę przyznania świadczenia z pomocy społecznej bądź wstrzymania jego wypłaty.
    Egzekwowanie od beneficjenta  pomocy społecznej obowiązku współdziałania  jest istotne także  z tego punktu widzenia, że pomoc ta nie może się sprowadzać do prostego rozdawnictwa świadczeń.

     W całym systemie zabezpieczenia społecznego pomoc społeczna jest ostatnim instytucjonalnym ogniwem udzielania świadczeń zabezpieczających podstawowe potrzeby egzystencjalne.

UWAGA ! Celem pomocy społecznej nie jest utrzymywanie na koszt podatnika osób
                    i ich rodzin, które nie chcą podjąć trudu wyjścia z ciężkiej sytuacji  materialnej.


INNE FORMY POMOCY SPOŁECZNEJ

 Ośrodki Pomocy Społecznej oferują osobom i rodzinom pomoc w formie pracy socjalnej. Jest to działalność zawodowa mająca na celu pomoc osobom i rodzinom we wzmacnianiu lub odzyskiwaniu zdolności do funkcjonowania w społeczeństwie poprzez pełnienie odpowiednich ról społecznych .Pomocy w formie pracy socjalnej udziela się bez względu na kryteria dochodowe określone w ustawie o pomocy społecznej.Pracownik socjalny może udzielić również pomocy w załatwieniu spraw urzędowych i innych ważnych spraw bytowych oraz w utrzymaniu kontaktów z otoczeniem.

Decyzje w sprawach świadczeń pomocy społecznej są wydawane w formie pisemnej. Od każdej decyzji ośrodka pomocy społecznej przysługuje Ci prawo odwołania.

Dokładnych informacji dotyczących świadczeń pomocy społecznej, zasad ich przyznawania oraz wysokości, udzieli Ci pracownik socjalny w Ośrodku Pomocy Społecznej.